Аңдатпа: Инклюзивті білім беруді енгізудегі басты мəселе – мұғалімдердің белсенді қатысуын қамтамасыз ету. Инклюзияның сəттілігі олардың кəсіби құзыреттілігімен, өз жұмысының маңыздылығы мен жауапкершілігін түсінуімен, əртүрлі қажеттіліктері бар балалардың даму ерекшеліктерін білуімен, сондай-ақ олардың жеке қасиеттерімен жəне оқыту əдістерімен тікелей байланысты. Алайда, толық қамтуға айтарлықтай кедергі болып педагогтардың арнайы білім беру тəсілін қажет ететін балалармен қарым-қатынасқа психологиялық жəне кəсіби дайындығының жоқтығы жатады. Білім беру ұйымдарындағы мұғалімдердің инклюзивті білім беру процесін ұйымдастыруға жедел жəне тиімді дайындығының деңгейін бағалау. Мұғалімдердің инклюзивті ортада жұмыс істеуге жедел жəне тиімді дайындығын бағалау үшін өзін-өзі бағалауды, стандартталған тестілеуді жəне олардың жұмыс өнімдерін сараптамалық бағалауды қамтитын бағалау əдістерінің жиынтығы пайдаланылды. Зерттеу мұғалімдердің инклюзивті білім беру туралы хабардарлығы туралы ақпарат берді (оның мақсаттары, принциптері жəне əдістері); мүмкіндігі шектеулі балаларға деген олардың қарым-қатынасы жəне инклюзияны жүзеге асыру; олардың инклюзивті білім беруді ұйымдастырудағы практикалық дағдылары; əртүрлі білім беру қажеттіліктері бар балаларды бірлесіп оқыту кезінде олардың жұмысындағы өзгерістер; инклюзивті процестің барлық қатысушылары арасындағы қарым-қатынастар жəне осы қатынастар құрылатын құндылықтар

Аңдатпа: Зерттеудің негізгі мəселесі: Қазіргі жоғары мектепте болашақ мамандарды кəсіби тұлға ретінде қалыптастыру жəне дамыту қажеттілігі өзекті болып отыр. Алайда, жоғары оқу орнында оқу кезеңінде студенттердің кəсіби таңдауда тəуелсіздігі мен хабардарлығы жеткіліксіз. Бұл олардың шығармашылық кəсіби өсуіне жəне еңбек нарығының сұраныстарына бейімделуіне кедергі келтіреді. Мақаланың мақсаты: Жоғары кəсіби білім беру жүйесінде студенттердің кəсіби қалыптасу процесінде шығармашылық дамуының маңыздылығын негіздеу жəне осы үдерістегі негізгі мəселелерді анықтау. Зерттеу əдістері: Мақалада ғылыми жəне əдістемелік əдебиеттерге теориялық талдау жүргізілген. Зерттеу барысында жоғары оқу орындарындағы білім беру үдерісіне, студенттердің кəсіби қалыптасу кезеңдеріне жəне шығармашылық даму факторларына шолу жасалған. Алынған нəтижелер: Жоғары оқу орнында оқу кезеңінде студенттердің кəсіби таңдауда жеткілікті тəуелсіздік пен хабардарлық деңгейі төмен екендігі анықталды. Кəсіби қалыптасу процесінде студенттердің шығармашылық дамуы елдің кадрлық əлеуетін жаңғырту жəне дамыту міндеттерін тиімді шешуге мүмкіндік беретіндігі негізделген. Зерттеудің практикалық маңыздылығы: Зерттеу нəтижелері жоғары оқу орындарында білім беру бағдарламаларын жетілдіруге, студенттердің кəсіби құзыреттілігін дамытуға жəне шығармашылық əлеуетін арттыруға бағытталған əдістемелік ұсыныстар əзірлеуге негіз бола алады.

Аңдатпа: Негізгі мəселе: Қазіргі баскетбол ойыны жоғары қарқындылығымен, ойын жағдайларының жылдам өзгеруімен жəне спортшылардың техникалық-тактикалық шеберлігіне қойылатын талаптардың артуымен ерекшеленеді. Сондықтан баскетболшылардың техникалық жəне тактикалық даярлығын жетілдіру мəселесі спорттық дайындық теориясы мен əдістемесінің маңызды бағыттарының бірі болып табылады. Жоғары нəтижеге қол жеткізу үшін ойыншылардың техникалық элементтерді сапалы орындауы ғана емес, сонымен қатар оларды нақты ойын жағдайында тиімді қолдана білуі қажет. Осыған байланысты техникалық жəне тактикалық дайындықтың өзара байланысын зерттеу жəне оларды жетілдірудің тиімді жолдарын анықтау өзекті ғылыми мəселе болып табылады. Мақсаты: Баскетболдағы техникалық жəне тактикалық əдістемелерді жетілдірудің теориялық негіздерін зерттеу жəне оқу-жаттығу процесінде қолданылатын тиімді əдістерді анықтау. Əдістері: Зерттеу барысында ғылыми əдебиеттерге теориялық талдау, салыстыру, жүйелеу жəне жалпылау əдістері қолданылды. Баскетболшылардың техникалық жəне тактикалық даярлығына арналған отандық жəне шетелдік ғылыми еңбектер қарастырылды. Сонымен қатар спорттық дайындық теориясы, дене тəрбиесі педагогикасы жəне спорттық жаттықтыру мəселелеріне арналған ғылыми зерттеулер сараланды. Нəтижелері жəне олардың маңыздылығы: Зерттеу нəтижелері техникалық жəне тактикалық даярлықтың өзара тығыз байланыста жүзеге асырылатынын көрсетті. Баскетболшылардың ойын тиімділігін арттыруда ойын жағдайларын модельдеу, бейнеанализ технологияларын пайдалану, цифрлық бақылау жүйелерін енгізу жəне командалық өзара əрекеттестікті жетілдіру маңызды рөл атқаратыны анықталды. Техникалық жəне тактикалық дайындықты кешенді түрде ұйымдастыру спортшылардың жарыстық əрекеттерінің нəтижелілігін арттырады. Зерттеу нəтижелері дене шынықтыру жəне спорт саласындағы мамандардың, жаттықтырушылардың жəне жоғары оқу орындары студенттерінің тəжірибелік қызметінде қолдануға ұсынылады.

Аңдатпа: Мақалада қазіргі қоғамды цифрландыру жағдайында мінез-құлыққа тəуелділіктің ең өзекті түрлерінің бірі ретінде интернетке тəуелділігі бар жасөспірімдерде коммуникативтік дағдыларды дамыту мəселесі қарастырылады. Отандық жəне шетелдік зерттеулердің теориялық талдауы интернетке тəуелділік мінез-құлқының ауырлығы мен жасөспірімдердің коммуникативтік саласының ерекшеліктері, соның ішінде əлеуметтік мазасыздық деңгейі, эмпатия, коммуникативтік құзыреттілік, өзін-өзі реттеу жəне тұлғааралық байланыстарға сенімділік арасындағы байланысты анықтады. Зерттеудің мақсаты жасөспірімдердегі коммуникацияның психологиялық жəне жеке- типологиялық ерекшеліктерін анықтау жəне талдау, сондай-ақ интернетке тəуелділіктің оның қалыптасуының əртүрлі кезеңдеріндегі ауырлығын анықтау болды. Зерттеу əдіснамасы ғылыми əдебиеттерді талдауды, теориялық тұжырымдамаларды жүйелеуді, сондай-ақ психодиагностиканың эмпирикалық əдістерін (тестілеу, сауалнамалар, сандық жəне сапалық деректерді талдау) пайдалануды қамтитын кешенді тəсілге негізделген. Алынған нəтижелер интернетке тəуелділіктің əртүрлі деңгейі бар жасөспірімдер арасында коммуникативтік құзыреттілік көрсеткіштерінде статистикалық тұрғыдан маңызды айырмашылықтардың бар екенін көрсетеді. Алдын алу жəне психокоррекция бағдарламаларын əзірлеу жəне енгізу кезінде тұлғаның жеке психологиялық ерекшеліктерін ескеру қажеттілігі расталды, бұл осы тəуекел тобындағы əлеуметтік мазасыздықты азайту жəне тұлғааралық дағдыларды жақсарту үшін мақсатты араласуларды жасауға негіз болады.