Бір реттік пластиктің ластануы əлемдегі адам денсаулығының, биоəртүрліліктің жəне экожүйелердің қауіпсіздігіне қатер төндіреді; бұл мəселе Қазақстанның Өскемен қаласында өте өзекті, өйткені онда пластик өнімдер кеңінен қолданылады. Зерттеуде аралас тəсіл қолданылды: күнделікті пластик қолдануды сандық бағалау үшін шамамен 150 қатысушымен сауалнама жүргізілді, пластик тұтыну үлгілері мен баламаларын талқылау үшін 5 оқушыдан тұратын фокус-топтар ұйымдастырылды, қалдықтарды басқару проблемаларын зерттеу мақсатында 2 маманмен жартылай құрылымдық интервью өткізілді. Сауалнама нəтижелері бойынша пластик пакеттер мен бөтелкелердің пайдалану жиілігі ең жоғары болып шықты (~3,8 жəне ~3,2 балл, 1–5 шкала бойынша), ал пластик ойыншықтар ең төмен (~2,0). Көптеген респонденттер пластик өнімдерінен нейтралды немесе орташа деңгейде қанағаттанғанын білдірді. Фокус-топ қатысушылары пластиктің азық-түлікті сақтау мен медицинада қажетті екенін атап өтті, бірақ қайта пайдаланылатын сөмкелер, ауыз су бағандары жəне қағаз қаптамалар сияқты баламаларды ұсынды. Сарапшылар пластиктің арзандығы мен қолжетімділігін басты кедергі деп атады, қайта өңдеу инфрақұрылымының əлсіз екенін айтты жəне үкімет субсидиялары немесе заңнамалық тыйымдар сияқты ынталандыруларды ұсынуды ұсынды. Нəтижелер экологиялық ағарту науқандарының, қайта өңдеуді дамытудың жəне саяси шаралардың (мысалы, пакеттерге тыйым салудың) маңыздылығын көрсетеді, бұл шаралар пластик ластануын айтарлықтай азайтып, тұрақты дамуға септігін тигізуі мүмкін.
Мақала ашу
Аңдатпа:
Журналдың шыққан жылы:
2025
Журнал нөмірі:
2(98)